.

.

<<  Mokan  ( Alpagut Cigay Mokan - Tarihi bir filmin anatomisi) >>
.
 

M.S.568 yılı, Türük-Bil devletinin 5'inci Hanedanlığının 2'nci kağanı Kül-Tigin dönemidir. Kül-Tigin 40 yaşındadır. M.Ö. 879 yılında kurulan Türük-Bil, 1447 yıldır ayaktadır.

 

Her alanda gelişmiş olan Türükler, hayvancılıkta ilerlemiş, eğitime önem veren yaylak ve kışlak çadır okullarında çocukları eğiten bir millettir. Bütün Türkistan topraklarına sahip olmuş olmasından dolayı, dünyada en büyük güçtür ve rakibi de Çin’dir.

 

Lakin bu dönemde Çinlilerle anlaşma yapmış, Bizans’la da araları iyidir, ipek yolunun hakimiyetini elinde tutmak için. Arasının olmadığı tek devlet ise Sasani devletidir.

 

Türüklerin uygar bir millet olmalarının yanında savaşçı olmalarının nedenlerinden biri de, tüm eğlence ve festivallerinde savaşçı ruhu ve bedensel yetenekleri geliştirici oyunlarının olmasıdır.

Kök Börü, at üstünde bilek güreşi, kuşak güreşi, süngüş oyunu, souş oyunu gibi oyunlarda Türükler tüm yiğitliklerini ortaya koymaktadırlar. Bunun yanında çocuk yaşta başlayan, ata binmekten başlayıp, ok atma, kılıç kullanma gibi eğitimler savaşçı öğretmenler tarafından verilmektedir. Mokan’ da 42 yaşında kültürlü, deneyimli, Kül-tigin ile 25 savaşa bizzat katılmış, askerleri eğiten erdemli bir öğretmendir. Nişanlısı da 30 yaşında Türük çocuklarına çadır okulunda, Türük kültürünü, tarihini, inanç değerlerini öğreten bir öğretmendir. Bir türlü evlenememişlerdir, Mokan’ın sürekli savaşlarda yer almasından dolayı. Kül-Tigin Mokan’a, sadakatinden ve savaşçılığından dolayı Alpagut” namını layık görmüş ve Alpagut Mokan demiştir.

Kül-Tigin’in ipek yolu konusunda Sasanilerle anlaşamaması, buna karşılık Bizansla anlaşması, Sasanileri kızdırmıştır. Sasani askerleri krallarının emri ile zaman zaman, yerleşim yerine uzak obalarda yaşayan Türük çobanlara saldırıyor, çobanları öldürüyor ve hayvanlarına el koyarak ortadan kayboluyorlardır. Ovada çoban cesetlerinin bulunması, hayvanların yok olması olayı son zamanlarda sıklaşmaya başlamıştır. Lakin Sasanilerin yaptığı bir türlü kanıtlanamamaktadır. Kül-tigin emir verir, bu olayı çözene kadar obaların yerleşim merkezinden uzak yerlere kurulmasını yasaklar.

Mokan ve nişanlısı Ayımça bir gün beraber avlanmaya çıkmışlardır. Yerleşim yerinden uzaklaşmışlardır. 5-6- Sasani askerlerinin bir Türük çobana saldırdıklarına şahit olurlar ve Mokan müdahil olur. Çobanı kurtarır, 1 Sasani askerini öldürür, 1’ni ise tutsak alır, diğerleri ise kaçarlar. Tutsak ve cesedi, Kül-Tigin’in obası önüne getirir, atların sırtından yere atar. Ve Kül-Tigin’e bu olayı Sasanilerin yaptığını kanıtlar. Kül-Tigin Sasani kralına
tutsağı elçileriyle birlikte gönderir. Bu tür olayların devam etmesi durumunda Türüklerin gazabının Sasanilerin üzerine olacağını yazar ve gönderir. Sasani kralı haberinin olmadığını, özür dilediğini, bir daha olmayacağını ifade eden karşı yazısıyla cevap verir. Mokan Kül-Tigin’e nişanlısı Ayımça ile uzun zamandır evlenmeyi beklediğini, izni ile evlenmek istediğini arz eder. Kül-Tigin kabul eder ve emri ile düğün hazırlıklarına başlanır.